2010

Stanisław Sputo – „Porozumienie Jastrzębskie”

Solidarność obchodzi swoje jubileusze. Porozumienie podpisane z górnikami w Jastrzębiu to znaczący moment wydarzeń, w którym uczestniczyło nasze pokolenie. Różna była skala zaangażowania się w ten społeczny ruch. Trzeba pamiętać, że obok tych 10 milionów członków było jeszcze drugie tyle sympatyków wywodzących się z wszystkich partii i grup społecznych.

Teraz jesteśmy świadkami niesmacznego licytowania się zasługami i uczestnictwem w tych przełomowych chwilach. Te wszystkie nasze zachowania należy pokryć zasłoną milczenia i przypominać Tych, którzy po latach pokazują rzetelnie, co wtedy potrafili też zrobić.

Staszek Sputo ze swojej „Fotograficznej Szuflady” wyjął zdjęcia z 3 września 1980 roku z momentu podpisywania Porozumienia Jastrzębskiego. Przez całe 30 lat nie chwalił się swoim skarbem i spokojnie czekał aż nastąpi ten jego moment.

Właśnie teraz w 30 rocznicę tych uroczystości w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Galerii „Pod Sową” pokazał tak swoją znaną już „Szufladę” jak i te ważne zdjęcia, które po latach nabrały takiego blasku i smaku jak dobre wino.
Geneza powstania tych zdjęć jest prosta i bardzo polska. Jako fotograf zakładowy (funkcja dodatkowa ) wykonał zdjęcia dla kopalni i negatywy (6x6) przekazał do zakładowych zbiorów. O poszanowaniu tradycji i zbiorach z różnych uroczystości wielu z nas ma swoje doświadczenia i wie doskonale o ich nie szanowaniu. Jednak Polak nie byłby sobą gdyby nie myślał o przyszłości i wadze takich wydarzeń i dokumentów z nimi związanych. Mając drugi swój małoobrazkowy aparat równolegle wykonywał swoje zdjęcia z tych samych tak chwil jak i miejsc.

Dzięki temu po 30 – latach mamy kolejną rzetelna informację o tych wydarzeniach. Na czym polega ta „rzetelność”! Dla mnie na spokoju tych zdjęć i oddania właśnie klimatu i nastroju tych chwil.
W zdjęciach wykonanych spokojnie bez szukania jakichkolwiek udziwnień formalnych został zarejestrowany właśnie czas oczekiwania – czas modlitwy – czas dyskusji podczas przygotowań do podpisania porozumień – moment składania podpisów i wreszcie czas radości.

Ten fotoreportaż z tych przełomowych chwil tchnie spokojem i wiarą w znaczenie tej chwili. Techniczne możliwości cyfrowej obróbki starych negatywów pozwoliły nie tylko podkreślić to, co było dobrze widoczne, ale też pozwoliło wydobyć niedoświetlone fragmenty kadrów.
Wniosek z tego taki, że szanujmy stare negatywy, bo z nich można jeszcze wyciągnąć przepiękne w walory zdjęcia. Bo z białego piksela już nie wyciągniemy już nic poza bielą, a z bieli negatywu jeszcze można wyciągnąć jakieś szarości!
I jest tu chyba jakaś analogia do istoty tych wydarzeń jak i chwili obecnej.
Staszkowi gratuluję cierpliwości w trzymaniu przez 30 lat tych zdjęć jak i ich opracowaniu na tą skromną, ale ważną wystawę w Jastrzębiu.

wrzesień 2010